Fransiyada barcha talabalar uchun 1 yevrolik tushlik: 4-maydan yangi tizim ishga tushdi

Fransiyada 4-maydan boshlab barcha talabalar uchun muhim ijtimoiy yangilik joriy etildi — endilikda ular universitet oshxonalarida atigi 1 yevro evaziga tushlik qilish huquqiga ega bo‘ldi. Avval bu imtiyoz faqat stipendiya oluvchi yoki moliyaviy qiyinchilikdagi talabalar uchun amal qilgan bo‘lsa, endi u barcha talabalarga kengaytirildi.

Bu qaror Fransiya hukumati tomonidan talabalar xarid qobiliyatini qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan keng ko‘lamli islohotlar doirasida qabul qilindi. Tashabbus haqida bosh vazir Sébastien Lecornu yanvar oyida ma’lum qilgan edi. Ushbu chorani talabalar tashkilotlari uzoq vaqtdan beri talab qilib kelayotgan edi.

Yangi tizim qanday ishlaydi?

Dastur asosan davlatga qarashli talabalar oshxonalari tarmog‘i — Crous orqali amalga oshiriladi. 1 yevrolik ovqat barcha universitet restoranlarida, shuningdek imkon qadar kafeteriya va boshqa ovqatlanish nuqtalarida ham taqdim etiladi.

Mazkur imtiyozdan foydalanish uchun talaba quyidagilardan biriga ega bo‘lishi kerak:

• amal qiluvchi talaba guvohnomasi,
• amaliyotchi yoki dual (o‘qish + ish) tizimidagi talaba kartasi,
• doktorant maqomi,
• yoki fuqarolik xizmatida qatnashuvchi statusi.

Shuningdek, ular Izly tizimida faol hisobga ega bo‘lishi lozim.

Tushlik tarkibi odatda quyidagicha bo‘ladi: bitta asosiy taom va ikki qo‘shimcha (masalan, salat, pishloq, desert yoki meva). Talabalar xohlasa, qo‘shimcha taomlar ham olishi mumkin, ammo ular alohida haq evaziga beriladi.

Mazkur imkoniyat har bir talabaga kuniga bir marta tushlik uchun beriladi. Ayrim universitet oshxonalari kechqurun ham ishlasa, bu tarif kechki ovqat uchun ham amal qiladi.

Fransiya hukumati ushbu tashabbusni moliyalashtirish uchun 2026-yil byudjetidan qariyb 50 million yevro ajratdi. Bundan tashqari, talabalar oqimi oshishini hisobga olib, Crous tizimida yana 200 nafar xodim ishga olinishi rejalashtirilgan.

Rasmiy ma’lumotlarga ko‘ra, 2025-yilda Crous tizimidagi oshxonalarda 44 milliondan ortiq tushlik berilgan. Bu ko‘rsatkich avvalgi yilga nisbatan biroz oshgan. Ularning qariyb yarmi ijtimoiy yordamga muhtoj talabalar hissasiga to‘g‘ri keladi.

Yangi qaror Fransiyada talabalar uchun ijtimoiy himoyani kuchaytirish yo‘lida muhim qadam hisoblanadi. Arzon ovqatlanish imkoniyati nafaqat moliyaviy yukni kamaytiradi, balki yoshlarning sog‘lom va barqaror hayot tarzini ta’minlashga ham xizmat qiladi.